Kementerian Kesihatan Keluarkan Kad Maklumat Demam Denggi Dalam Bahasa Cina – Netizen Persoal Kedudukan Bahasa Melayu

Kuala Lumpur, 23 Mei 2026 – Sebuah kad maklumat pesakit demam denggi yang dikeluarkan oleh Kementerian Kesihatan Malaysia (KKM) menjadi tumpuan netizen selepas diedarkan dalam bahasa Cina secara dominan, sekali gus menimbulkan persoalan mengenai kedudukan Bahasa Melayu sebagai bahasa kebangsaan dalam dokumen rasmi kerajaan.

Kad tersebut, yang memaparkan lambang rasmi negara dan kepala surat Kementerian Kesihatan, mengandungi panduan mengenai gejala demam denggi (bone pain fever), cara penjagaan di rumah, serta tanda-tanda amaran yang memerlukan rawatan segera. Kebanyakan kandungan kad dicetak dalam bahasa Cina, dengan beberapa nota tangan dalam Bahasa Melayu ditambah kemudian untuk terjemahan simptom seperti muntah, cirit-birit dan keletihan.

Post di platform X oleh pengguna @ameydeen_ yang memuat naik gambar kad tersebut telah menarik perhatian ramai. Beliau mempersoalkan sama ada ini menandakan kemerosotan penggunaan Bahasa Melayu dalam dokumen rasmi kerajaan. “Adakah ini petanda Bahasa Melayu semakin dipinggirkan?” tulis beliau.

Menurut maklum balas daripada sesetengah netizen, kad sebegini bukanlah sesuatu yang baharu. Versi dalam bahasa Cina dan Tamil telah digunakan sejak sekurang-kurangnya tahun 2013 bagi memastikan maklumat kesihatan sampai kepada penduduk pelbagai kaum, terutamanya warga emas dan penduduk tetap yang lebih selesa menggunakan bahasa ibunda mereka. Sehingga kini, Kementerian Kesihatan belum mengeluarkan sebarang kenyataan rasmi berhubung kontroversi ini.

Kepelikan di Malaysia: Masih Ramai Kaum Cina Gagal Kuasai Bahasa Malaysia Asas

Analisis mendalam Zon2U – Satu fenomena yang berlanjutan dekad

Di sebalik kontroversi kad denggi bahasa Cina, timbul satu persoalan yang lebih besar dan lebih pedih: mengapakah masih ramai rakyat Malaysia keturunan Cina, terutamanya golongan berusia dan sebahagian golongan muda, gagal menguasai bahasa Malaysia asas – walaupun pelbagai syarat ketat dikuatkuasakan dalam sistem pendidikan kebangsaan?

Syarat kepujian Bahasa Melayu SPM tidak menjamin penguasaan sebenar

Sejak pelaksanaan dasar yang mewajibkan calon SPM mendapat sekurang-kurangnya kepujian (grade C) dalam Bahasa Melayu untuk memasuki institusi pengajian tinggi awam dan menyandang jawatan dalam perkhidmatan awam, ramai yang menyangka tahap penguasaan Bahasa Melayu dalam kalangan masyarakat Cina akan meningkat. Namun hakikat di lapangan berbeza. Masih terdapat segmen besar masyarakat Cina – terutamanya di bandar-bandar besar seperti Penang, Kuala Lumpur, Johor Bahru dan Ipoh – yang sukar berkomunikasi dalam Bahasa Melayu secara mudah, apatah lagi membaca dokumen rasmi kerajaan.

Akar masalah: Persekitaran, sikap, dan ekosistem “Cina tulen”

Punca utama bukan terletak pada sistem pendidikan semata-mata, tetapi pada persekitaran sosial dan sikap komuniti. Ramai ibu bapa Cina masih menganggap Bahasa Melayu hanya sebagai “bahasa peperiksaan” yang perlu di luluskan, bukannya bahasa perpaduan yang wajib dikuasai untuk kehidupan seharian. Selepas tamat SPM, pelajar Cina di universiti swasta dan kolej sering berkomunikasi dalam bahasa Cina atau Inggeris. Di kedai kopi, pusat beli-belah, malah di pasar awam di kawasan majoriti Cina, bahasa Cina menjadi lingua franca. Keadaan ini menyebabkan “kealpaan Bahasa Melayu” yang berstruktur.

Di samping itu, ekosistem media sosial Cina seperti Xiaohongshu, WeChat, dan saluran berita berbahasa Cina yang dominan mewujudkan “gelembung bahasa” (linguistic bubble) yang meminggirkan Bahasa Melayu. Seorang pengguna X, @carlsiew_88, meluahkan: “Saya lulus BM dengan A- dalam SPM, tetapi selepas 10 tahun bekerja di syarikat swasta Cina, saya rasa saya semakin hilang kemahiran bertutur BM. Malu nak cakap dengan pegawai kerajaan.”

Gagal kuasai BM asbas: Kesan kepada perpaduan dan dokumen rasmi

Apabila sebahagian masyarakat Cina masih tidak menguasai Bahasa Melayu asas, KKM dan agensi kerajaan lain berasa terpaksa mengeluarkan dokumen dalam bahasa Cina – walaupun ia mencabar Perkara 152 Perlembagaan Persekutuan. Inilah yang disebut sebagai “kepelikan Malaysia”: di satu sisi, sekolah vernakular Cina dipertahankan dan malah disubsidi kerajaan; di sisi lain, kerajaan sendiri mengesahkan bahawa warganya tidak boleh menggunakan bahasa kebangsaan untuk urusan asas kesihatan.

Cadangan pakar: Hentikan kompromi berlebihan, perhebat program celik bahasa

Pakar bahasa Prof. Madya Dr. Rahmat Ismail dari Universiti Malaya mencadangkan kerajaan supaya mengurangkan dokumen dwibahasa (BM-Cina) secara berperingkat dan mewajibkan pusat kesihatan kerajaan untuk berkomunikasi dalam Bahasa Melayu, dengan jurubahasa hanya bagi kes perubatan kritikal. “Selagi kerajaan terus mengeluarkan borang dan kad dalam bahasa Cina secara meluas, selagi itulah masyarakat Cina tidak akan terdesak untuk belajar Bahasa Melayu. Kita memanjangkan kepelikan ini.”

Dalam pada itu, gabungan pertubuhan bukan kerajaan Cina – misalnya Persatuan Pendidikan Bahasa Malaysia – menegaskan bahawa komuniti Cina sendiri harus bertanggungjawab. “Jangan salahkan kerajaan setiap kali dokumen dikeluarkan dalam bahasa Cina. Jika kita mahu mengekalkan sekolah Cina, kita juga mesti menghormati Bahasa Melayu sebagai bahasa kebangsaan. Di rumah dan di kedai, gunakan Bahasa Melayu sekurang-kurangnya 30% daripada masa.”

Apa kata Kementerian Pendidikan?

Ketika dihubungi, Kementerian Pendidikan Malaysia (KPM) melalui Bahagian Perancangan dan Penyelidikan Dasar Pendidikan berkata: “KPM sentiasa memantau penguasaan Bahasa Melayu dalam kalangan semua murid. Program seperti i-Tutoring BM dan Minggu Bahasa Kebangsaan di SJK(C) diteruskan. Namun penguasaan bahasa bukan hanya tanggungjawab sekolah, tetapi persekitaran dan kesedaran komuniti.” KPM enggan mengulas secara spesifik mengenai kegagalan komuniti Cina menguasai bahasa asas.

Kontroversi kad maklumat demam denggi bahasa Cina dan kegagalan ramai rakyat Cina menguasai bahasa Malaysia asas adalah dua sisi syiling yang sama. Selagi masyarakat Cina tidak mengubah sikap terhadap Bahasa Melayu – daripada sekadar “mata pelajaran wajib” kepada “bahasa hidup harian” – selagi itulah kerajaan akan berdepan dengan tekanan untuk menerbitkan dokumen rasmi dalam bahasa Cina, dan Bahasa Melayu akan terus dipersoalkan sebagai bahasa kebangsaan yang benar-benar berdaulat.

Zon2u.shop akan terus melaporkan reaksi KKM dan KPM. Hantar pandangan anda ke ruangan komen atau e-mel kami.