MB Perlis tembak lembu korban: ‘Gila, langgar ihsan’

KANGAR – Satu video yang tular di media sosial sejak dua hari lalu menunjukkan Menteri Besar Perlis, Datuk Seri Abu Bakar Hamzah, menembak seekor lembu korban menggunakan senapang patah (shotgun) di tengah-tengah program penyembelihan haiwan korban di Dataran Lok 9, Kuala Perlis. Insiden itu berlaku ketika beliau mengetuai proses penyembelihan 25 ekor lembu yang akan diagihkan kepada penduduk tempatan sempena Aidiladha.

Menurut saksi di lokasi kejadian, seekor daripada lembu tersebut dikatakan menjadi gelisah dan cuba melepaskan diri selepas tali pengikatnya longgar. Dalam keadaan yang dikatakan “cemas”, Menteri Besar yang juga hadir menyelia proses korban mengambil tindakan menembak lembu tersebut bagi memudahkan kawalan dan seterusnya proses sembelihan. Kerajaan negeri Perlis sebelum ini telah menyumbangkan 120 ekor lembu korban bagi sambutan Aidiladha tahun ini.

Tindakan itu segera mendapat perhatian ramai selepas seorang pensyarah kanan pengajian Islam di Universiti Islam Antarabangsa Malaysia (UIAM), Dr. Abu Hafiz, mengkritik keras kaedah tersebut. Dalam ciapan di platform X (sebelum ini dikenali sebagai Twitter), Dr. Abu Hafiz menyatakan seperti di atas. Beliau turut mempersoalkan aspek keselamatan awam serta menyeru Polis Diraja Malaysia (PDRM) supaya menyiasat penggunaan senjata api di tempat awam yang dihadiri oleh orang ramai termasuk kanak-kanak. “Ini bukan Wild West. Senapang patah di kawasan tumpuan ramai boleh membawa maut jika tersasar,” ujarnya lagi.

Sementara itu, reaksi netizen membanjiri ruangan komen pelbagai platform media sosial. Ada yang menyindir aksi tersebut sebagai “korban style koboi” atau “korban ala-ala filem Texas”. Antara komen tular: “First time tengok korban guna shotgun. Ni namanya berburu, bukan berkorban.” dan “Lembu kena tembak dulu baru sembelih. Jadi bangkai ke tu? Takut haram.” Tidak kurang juga yang mempersoalkan prosedur operasi standard (SOP) penyembelihan korban, keselamatan penggunaan senjata api secara terbuka, serta kesahan ibadah korban jika haiwan sudah dalam keadaan lemah atau terkejut sebelum disembelih.

Dari sudut hukum Islam, bekas mufti Perlis (yang enggan dinamakan) dalam wawancara bersama sebuah portal berita tempatan menjelaskan bahawa penyembelihan korban hendaklah mengikuti syarat: memutuskan halkum (saluran pernafasan) dan meru’ (saluran makanan) serta dua urat besar di leher. Menembak haiwan sebelum sembelihan, walaupun bertujuan mengawal, dikhuatiri menyebabkan haiwan itu mati sebelum disembelih — lantas menjadikannya bangkai yang haram dimakan. Namun, jika haiwan masih hidup dan cedera tetapi sempat disembelih dengan sempurna, ulama berbeza pendapat. Dr. Abu Hafiz menegaskan bahawa akhlak (ihsan) lebih diutamakan dalam ibadah qurban.

Sehingga kini, pihak Menteri Besar Perlis belum mengeluarkan sebarang kenyataan rasmi bagi menjawab kritikan dan kontroversi yang timbul. Sementara itu, Ketua Polis Perlis, Datuk Mohd Naim Asnawi, mengesahkan bahawa pihaknya sudah membuka kertas siasatan di bawah Akta Senjata Api 1960 (Akta 206) dan Seksyen 336 Kanun Keseksaan (kerana perbuatan cuai yang membahayakan nyawa orang lain). “Kami sedang menjejaki saksi dan mendapatkan rakaman penuh kejadian. Orang awam dinasihatkan tidak menyebar spekulasi,” katanya dalam sidang media petang semalam.

Program korban di Perlis itu pada asalnya adalah sebahagian daripada inisiatif kerajaan negeri untuk memperkukuh semangat kebersamaan dan membantu golongan memerlukan. Namun, insiden tembakan lembu korban ini telah mengundang polemik nasional, mencetuskan debat antara tradisi, keselamatan, dan kepatuhan syariat dalam pelaksanaan ibadah di khalayak ramai. Sementara itu, beberapa NGO Islam seperti JIM (Jemaah Islah Malaysia) dan Pertubuhan Ikram Malaysia menggesa pihak berkuasa agama mengeluarkan panduan jelas tentang kaedah mengendalikan haiwan korban yang gelisah tanpa menjejaskan prinsip ihsan.